Στελέχωση Ηγεσίας για Οικογενειακές Επιχειρήσεις & Family Offices

Οι οικογενειακές επιχειρήσεις και οι εταιρείες ειδικού σκοπού διαχείρισης οικογενειακής περιουσίας (family offices) χρειάζονται στελέχη που να διαθέτουν αφενός υψηλή τεχνογνωσία στον τομέα τους, αφετέρου την ικανότητα να κατανοούν την κουλτούρα, τις αξίες και τη μοναδική δυναμική της κάθε οικογένειας, στοιχεία που συνδιαμορφώνουν το επιχειρείν του περιβάλλοντος στο οποίο εργάζονται και συνεισφέρουν. Υπό αυτή την έννοια, η ηγεσία δεν κρίνεται μόνο από την επαγγελματική πορεία των στελεχών αλλά και από την ικανότητά τους να ενταχθούν ομαλά σε ένα σύστημα όπου συνυπάρχουν οικογένεια, ιδιοκτησία και επιχείρηση και να διαχειριστούν τις προκλήσεις που προκύπτουν από τη μεταξύ τους αλληλεπίδραση.

Η στελέχωση της ηγεσίας στις οικογενειακές επιχειρήσεις συνήθως αντιμετωπίζεται ως διαδικασία αναζήτησης και επιλογής ανώτερων στελεχών μέσα από διάφορες μεθοδολογίες. Ωστόσο, συχνά παρατηρείται ότι άρτια καταρτισμένα και διακεκριμένα στελέχη με τις ευγενέστερες προθέσεις δυσκολεύονται να επιδείξουν έργο καθώς δεν καταφέρνουν να «κουμπώσουν» στη δυναμική της οικογενειακής επιχείρησης. Ταυτόχρονα, η επιτυχημένη πορεία σε μια οικογενειακή επιχείρηση δεν εγγυάται την επιτυχία σε μια άλλη, λόγω της μοναδικότητας της κάθε οικογένειας.  Έννοιες όπως: όραμα, διοίκηση, επιχειρηματικότητα, ιεραρχία, ανάθεση εργασιών, οργάνωση χρόνου, ομάδα, συνεργασία, επικοινωνία, αποκτούν διαφορετικό νόημα ακόμη και μεταξύ των μελών της ίδιας οικογένειας και επαναπροσδιορίζονται σε κάθε επιχείρηση.

Είναι προφανές λοιπόν, ότι η στελέχωση απαιτεί μια ολοκληρωμένη προσέγγιση μέσα από συστημική διερεύνηση για την κατανόηση ποιοτικών στοιχείων που συνήθως δεν αποτυπώνονται στις τυπικές περιγραφές των θέσεων εργασίας. Η ενδεδειγμένη μέθοδος που ακολουθείται απέχει από το σύνηθες μοντέλο, είναι ευέλικτη, συμπεριληπτική και ανθρωποκεντρική και διαχειρίζεται τη στελέχωση ηγεσίας ως απόφαση στρατηγικής σημασίας τόσο για την πορεία της επιχείρησης όσο και για τη διατήρηση και ενίσχυση της εμπιστοσύνης και της ενότητας των μελών της οικογένειας.

Συγκεκριμένα, η εξατομικευμένη μέθοδος που ακολουθείται λαμβάνει υπόψη ότι:

• Κάθε οικογενειακή επιχείρηση είναι μοναδική και η δυναμική της απαιτεί ξεχωριστή προσέγγιση. Αυτή η ιδιαιτερότητα εκφράζεται μέσα από την κουλτούρα της επιχείρησης, η οποία περιλαμβάνει αξίες και αντιλήψεις μεταφρασμένες σε άγραφους κανόνες που ιστορικά καθορίζουν τη διοικητική πρακτική και λειτουργία, τον τρόπο επικοινωνίας και συμπεριφοράς, τη σφαίρα επιρροής των οικογενειακών και μη οικογενειακών μελών, καθώς και τις προσωπικές και επαγγελματικές σχέσεις που δημιουργούνται στο επιχειρηματικό περιβάλλον. Η διαδοχή και η συνέχεια είναι κρίσιμες έννοιες για τις οικογενειακές επιχειρήσεις οι οποίες αναζητούν στελέχη-γέφυρες ανάμεσα στις διαφορετικές γενεές που να μπορούν να υποστηρίξουν την οικογενειακή αποστολή και να επιδεικνύουν την επαγγελματική τους βαρύτητα χωρίς να απειλείται η οικογενειακή συνοχή.
• Κάποιοι κομβικοί ρόλοι αποτελούν θέσεις εργασίας με διαφορετικές απαιτήσεις στις οικογενειακές επιχειρήσεις. Στελέχη σε καίριες λειτουργίες ή επιφορτισμένα με την επιχειρησιακή συνέχεια χρειάζεται να διαθέτουν εξειδίκευση, τεχνικές δεξιότητες, επαγγελματική εμπειρία, διαχειριστική ωριμότητα σε συνδυασμό με προσωπικά χαρακτηριστικά όπως η ακεραιότητα, η διακριτικότητα, η εμπιστευτικότητα και η επιθυμία να ενεργούν ως θεματοφύλακες των οικογενειακών συμφερόντων. Αυτές οι απαιτήσεις διαφέρουν σημαντικά από αντίστοιχες θέσεις σε μη οικογενειακά περιβάλλοντα.
• Ειδικότερα, τα Family Offices έχουν ανάγκη από εξαιρετικά εξειδικευμένους επαγγελματίες. Είτε πρόκειται για νεοσύστατο είτε για προϋπάρχον family office, η επιλογή στελεχών/συνεργατών είναι κρίσιμη για την προάσπιση των οικογενειακών υποθέσεων, την προστασία και ανάπτυξη της περιουσίας, τη διαχείριση των επενδύσεων, τον συντονισμό θεμάτων διακυβέρνησης αλλά και την εποπτεία της φιλανθρωπικής δραστηριότητας σε απόλυτη ευθυγράμμιση με τις αξίες της οικογένειας.

Συνοψίζοντας, η στελέχωση ηγεσίας πραγματοποιείται εξατομικευμένα και περιπτωσιολογικά, μέσα από τη μελέτη της κάθε οικογενειακής επιχειρηματικής δομής και την κατανόηση της μοναδικής της κουλτούρας, με στόχο τον προσδιορισμό της ταυτότητας ηγεσίας που απαιτείται για την εξισορρόπηση οικογένειας, ιδιοκτησίας και επιχείρησης. Η σωστή επιλογή ηγεσίας δρομολογεί τη διαδοχή στην επόμενη γενιά, συμβάλλει στην επιτυχημένη πορεία και τη βιωσιμότητα της επιχείρησης και ενισχύει την οικογενειακή εγγύτητα και ευημερία.